Porozumienie o współpracy między Województwem Dolnośląskim a Regionem Środkowej Jutlandii

W dniach od 14 do 16 czerwca 2009 roku odbyła się wizyta przedstawicieli Województwa Dolnośląskiego w Środkowej Jutlandii (Dania), nowym regionie partnerskim Dolnego Śląska (porozumienie podpisane w dniu 20 listopada 2008 roku). W wizycie w regionie Środkowej Jutlandii uczestniczyli: Marek Łapiński – Marszałek Województwa Dolnośląskiego, Elżbieta Zakrzewska  - Radna Sejmiku Województwa Dolnośląskiego, prof. Jan Rymarczyk – Radny Sejmiku Województwa Dolnośląskiego, Zbigniew Dynak  - Dyrektor Departamentu Rozwoju Regionalnego, Teresa Lis-Pieńkowska – Dyrektor Wydziału Współpracy z Zagranicą i Regionami Europejskimi, Agnieszka Goranin – Pracownik Wydziału Współpracy z Zagranicą i Regionami Europejskimi.
W dniu 15 czerwca 2009 roku odbyło się spotkanie w Instytucie Alexandra w Aarhus, spółce powołanej do życia przez Uniwersytet w Aarhus. Z gośćmi spotkał się Martin Moeller, Wicedyrektor Instytutu.  Poinformował, że w instytucie zatrudnionych jest 300 naukowców, a wiedzę w placówce zgłębia 1800 studentów. Współpracują z 90 firmami, między innymi z oddziałem firmy Google, jedynym w krajach skandynawskich. Współpraca z firmami jest dla nich bardzo ważna – powinna ona być  intensywna. Niezwykle istotne jest także współdziałanie z instytucjami publicznymi. Działalność instytutu wspiera także Gmina Aarhus. Rząd krajowy wspomaga konkretne projekty instytutu, w ramach krajowych grantów. Instytut korzysta także ze środków Unii Europejskiej. Gospodarze proponowali delegacji z Dolnego Śląska wspólne aplikowanie o środki UE.
Instytut Alexandra jest jednostką badawczą, inwestującą wypracowany zysk w projekty, zabiegającą o współpracę z firmami, wdrażanie innowacji, nowych koncepcji, przeprowadzanie badań naukowych, których efekty są wykorzystywane w sposób praktyczny.
Członkowie Instytutu są jednocześnie jego właścicielami (między innymi LEGO, IBM, RICOH, Danska Bank, region Środkowej Jutlandii). Instytut współpracuje także z uczelniami spoza Danii – w Stanach Zjednoczonych, Holandii i Niemczech.
Projekty finansują z funduszy publicznych, prywatnych oraz unijnych. Korzystanie z funduszy krajowych zobowiązuje Instytut do świadczenia usług dla całej Danii. Mają filię w Herning.
Badacze oraz firmy komercyjne są zobowiązani do współpracy podczas projektowania nowych produktów. Kaj Vestergaard Nielsen z Urzędu Środkowej Jutlandii podkreślił, że zdarzały się sytuacje, gdy nowy produkt wydawał się interesujący jego twórcom, ale nie znalazł uznania konsumentów i nie przyniósł oczekiwanych zysków. Bardzo krytyczni w stosunku do nowych produktów są niepełnosprawni. Jednym z innowacyjnych rozwiązań jest czujnik badający stan dróg i informujący użytkowników o poziomie oblodzenia lub śliskości dróg.  Przedstawiono także tzw. „inteligentną piłkę nożną”, czyli projekt polegający
na zamontowaniu czujników w piłce, rejestrujących zdobycie bramki.
Barierą w działalności instytutu jest finansowanie – nieodzowne jest łączenie funduszy publicznych i prywatnych (2/3 środków pochodzi z instytucji publicznych, a  1/3 z firm).
W 2008 roku obrót instytutu wynosił 80 milionów koron duńskich.
W dniu 15 czerwca 2009 roku odbyło się także spotkanie w VIA University College w Horsens. W Danii istnieje osiem podobnych instytucji, ale placówka w Horsens jest największa. Skupia 1700 studentów oraz 2200 pracowników, ma ponad miliard koron duńskich obrotu rocznie
i prowadzi osiem kampusów. W jej ramach znajdują się fakultety studiów społecznych, technologii, biznesu, projektowania, sztuki. Prowadzi szeroką współpracę z 29 uczelniami
w Polsce, między innymi z Politechniką Wrocławską (liczne projekty realizowane od 1993 roku). W Horsens studiuje 200 studentów z Polski. Najwięcej studentów z zagranicy pochodzi z Islandii, Polski i Hiszpanii. Studia osób z Unii Europejskiej są opłacane przez państwo duńskie. Osoby spoza UE same ponoszą koszty kształcenia w Danii. Studia prowadzone są  w języku angielskim. Kursy języka duńskiego dla osób wiążących przyszłość z pracą w Danii finansuje region, studenci wnoszą symboliczną opłatę 200 koron duńskich
za semestr. Warto pamiętać, że bezpłatne są tylko studia licencjackie. Studia magisterskie są odpłatne dla osób z Danii i spoza niej. VIA posiada ofertę edukacyjną adresowaną do osób młodych, ale oferuje też edukację uzupełniającą dla pracowników sektora prywatnego i publicznego. Studenci mają możliwość odbywania praktyk w firmach i pracy nad projektami.  Praktyki finansuje państwo lub sektor prywatny. W obu przypadkach student otrzymuje 1800 euro miesięcznie. Obecnie to student musi znaleźć praktykę, ale istnieje projekt ustawy nakładający obowiązek znalezienia praktyki dla studenta na uczelnie. Polscy studenci kształcący się w VIA University College cieszą się dobrą opinią. Średnio 10-15 procent Polaków decyduje się zostać w Danii po ukończeniu studiów. Część studentów ma podwójne dyplomy – polski i duński – co znacząco ułatwia im znalezienie pracy. VIA ma 15 centrów wiedzy. Obecnie tworzy Park Innowacji im. Vitusa Beringa.
W dniu 16 czerwca 2009 roku miało miejsce spotkanie z Jensem Haustedem, Dyrektorem Generalnym Organizacji Turystycznej Środkowej Jutlandii w Viborg. Jest to nowa organizacja powstała w związku z reformą administracyjną w Danii. Ma charakter komercyjny, nie jest częścią administracji regionalnej, lecz jest finansowana przez region (obecnie otrzymuje na realizację zadań 5 milionów koron rocznie). Zatrudnia pięć osób, a jej główna siedziba znajduje się w miejscowości Silkeborg, w samym sercu regionu. Małe organizacje turystyczne stworzyła każda z 19 gmin regionu, ale partnerem dla regionu jest wyłącznie Midtjysk Turisme. Organizacja ta przygotowała Strategię Rozwoju Turystyki Środkowej Jutlandii. Starają się planować wszelkie działania w ścisłym kontakcie z „konsumentem”, czyli osobami korzystającymi z oferty turystycznej. Jednym z ich celów jest oferowanie turystyki lokalnej na poziomie międzynarodowym. Obecnie postrzegany jest trend uzależnienia duńskiego rynku turystycznego od turystów z Danii. Kurczy się grupa turystów z zagranicy odwiedzających Danię. Środkowa Jutlandia oferuje możliwości spędzania wolnego czasu nad brzegiem morza, miasta i miasteczka o interesującej historii, wydarzenia kulturalne, rekomenduje także wypoczynek w przyjaznym otoczeniu i turystykę biznesową oraz tzw. turystykę wrażeń. Koncentruje się na potrzebach gości i ich doświadczeniach. Trendy się zmieniają – do niedawna sprzedawano pobyty w domkach letniskowych, jednak obecnie zapotrzebowanie na ten produkt maleje. Jens Haustedt podkreślał, że turystyka nie jest sektorem odizolowanym od innych sektorów, a czynnikami sukcesu są praca zespołowa oraz nawiązywanie dobrych partnerstw.
Midtjysk Turisme realizuje cztery projekty: turystykę wrażeń; turystykę całoroczną; „turystykę zdrowotną”, czyli kompleksowe spędzanie wolnego czasu w sposób atrakcyjny, wpływający pozytywnie na samopoczucie; organizowanie wydarzeń tematycznych – np. konferencji na temat odnawialnych źródeł energii. Midtjysk Turisme współpracuje
z krajową organizacją turystyczną „Visit Denmark”.
Następnie delegacja odwiedziła HIRC (Centrum Innowacji i Badań w Dziedzinie Wodoru) w Herning. Zostało ono utworzone w 2004 roku z inicjatywy regionu Ringkjobing.
Jest to instytucja nie przynosząca dochodów, tworząca mosty pomiędzy nauką i firmami. Interesuje ich produkcja, dystrybucja oraz przekazywanie energii. Poszukiwanie nowych źródeł energii w Danii wynika z dwóch przesłanek: kurczących się zasobów gazu ziemnego w tym kraju oraz polityki proekologicznej. Ich ambicją jest, aby w 2025 roku 50 procent energii było otrzymywane z alternatywnych, a nie tradycyjnych źródeł.
Misja HIRC składa się z trzech punktów: budowania mostów pomiędzy partnerami, gromadzenia wiedzy oraz szukania środków UE na finansowanie działań. Wartość projektów realizowanych przez tę instytucję wynosi 71.150 000 koron duńskich. Obecnie HIRC pracuje nad pociągiem na wodór oraz domami pasywnymi (między innymi dom akademicki dla 130 studentów). Starają się skonstruować silnik przyszłości na wodór.
Ostatnim miejscem, które odwiedziła delegacja z Dolnego Śląska był Instytut Biznesu i Technologii w Herning – wydział zamiejscowy Uniwersytetu w Aarhus. Placówka ta prowadzi działalność edukacyjną, współpracują ze środowiskiem biznesu oraz prowadzi współpracę międzynarodową. Usytuowana jest w miasteczku Herning, w zachodniej części regionu Środkowej Jutlandii. Jest nowoczesnym ośrodkiem oferującym wykształcenie na wysokim poziomie. W 2006 roku stała się częścią Uniwersytetu w Aarhus, ma własny statut oraz komitet doradczy. Celem rządu duńskiego jest, aby połowa młodych Duńczyków miała wyższe wykształcenie.
Dla Instytutu Biznesu i Technologii współpraca z biznesem jest kluczowa. Nie jest to uczelnia typowo akademicka, zwraca uwagę na jakość i ilość publikowanych prac naukowych, ale stara się stwarzać możliwości pozyskiwania umiejętności praktycznych. 1/3 studentów pochodzi spoza Danii, z Polski corocznie jest ok. 20 studentów. Uczelnia ta współpracuje
z 50 uniwersytetami z całego świata, w tym z trzema uczelniami z Polski (dwiema z Warszawy i jedną z Bielska-Białej).
Stworzony został tzw. „Program mentorów-opiekunów”, tzn. studenci dwa dni spędzają na uczelni, a trzy poświęcają na naukę własną lub kontakty z firmami. Dzięki temu studenci nawiązują ścisłe kontakty z przedsiębiorstwami-mentorami. Pozwala to im na zdobycie praktycznej wiedzy i znalezienie pracy tuż po studiach – niejednokrotnie w firmie, która była ich mentorem.
Ebbe Rasmussen, Dyrektor ds. Współpracy z Zagranicą, dostrzega możliwości współpracy w dziedzinie wymian studentów, podwójnych dyplomów oraz wspólnego dyplomu.